Po II wojnie światowej miasto Wrocław zostało zniszczone w 70-80%, wiele budynków uległo zniszczeniu lub poważnym uszkodzeniom. Populacja miasta znacznie spadła w związku z ewakuacją Niemców i napływem polskich przesiedleńców z ziem wschodnich przeniesionych do Związku Radzieckiego – pisze wroclawyes.eu.
Miasto potrzebowało odbudowy infrastruktury. Priorytetowym zadaniem była naprawa sieci transportowej oraz sieci energetycznej i wodociągowej. Prawie doszczętnie zniszczona została także linia kolejowa w mieście, co uniemożliwiało normalne funkcjonowanie w nim.
W rezultacie w Warszawie powstał rząd, który miał zapewnić wszelkie procesy naprawcze kraju. Jednym z przedstawicieli tego rządu stał się Władysław Gomułka. Był pierwszym ministrem ziem odzyskanych. W rezultacie został honorowym obywatelem miasta za osobisty wkład w odbudowę Wrocławia. Poza tym Gomułka ma bardzo ciekawą biografię.
Urodził się w rodzinie polskiego patrioty
Urodził się 6 lutego 1905 roku niedaleko miasta Krosno. Ojciec Władysława był członkiem Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i uważał się za Polaka czystej krwi. Po ukończeniu szkoły Gomułka wstąpił do technikum zawodowego, aby zostać ślusarzem.
Pierwsze doświadczenie zawodowe zdobywał w rodzinnym mieście, w fabryce naftowej. Jego dorywcza praca była zaliczana w szkole jako praktyka i w wieku 17 lat Władysław uzyskał dyplom czeladnika ślusarskiego.
Już w młodości był aktywnym członkiem organizacji młodzieżowej PPS „Siła”. Kilka lat później przeniósł się do miasta Drohobycz, gdzie został sekretarzem okręgu związku. Został jednak z niego wykluczony ze względu na ciągłą krytykę polityki organizacji.
Gomułka również został zwolniony z pracy. Pracował w rafinerii. W czasie organizowania strajku robotniczego w 1924 roku został poproszony o opuszczenie zakładu. Przez kilka następnych lat Władysław Gomułka był prześladowany przez policję za organizowanie wieców i strajków. Jeden z organizowanych przez niego strajków miał miejsce w kopalniach ropy naftowej w Drohobyczu. Po tym incydencie Gomułka został aresztowany.
Poglądy polityczne
W 1926 roku Władysław Gomułka wstąpił do nielegalnej Komunistycznej Partii Polski. Był jej aktywnym członkiem i uczestniczył we wszystkich zjazdach partii. Był wówczas aktywnym członkiem Związku Zawodowego Chemików na Górnym Śląsku (południowo-wschodnia część regionu historyczno-geograficznego Polski, do którego należy Wrocław).
W 1932 roku zorganizował strajk przeciwko rządowi państwa polskiego i podczas aresztowania otrzymał ciężką ranę postrzałową w nogę. W rezultacie sąd w Łodzi uznał Gomułkę za ekstremistę i skazał go na 4 lata więzienia.
W więzieniu Władysław Gomułka zachorował i otrzymał krótki urlop zdrowotny. Po wyjściu na wolność udał się pod fałszywym nazwiskiem do ZSRR. Leczył się na Krymie, po czym wrócił do Moskwy, aby tam ukończyć Międzynarodową Szkołę Leninowską.
Przez kilka lat mieszkał w Związku Radzieckim, po czym wrócił na Okręg Śląski. W Chorzowie mieszkał bardzo krótko, gdyż w 1936 roku został zatrzymany przez policję za próbę przygotowania zbrodni stanu. Sąd ponownie uznał go za winnego i skazał na 4,5 roku więzienia.
Trzy lata później złożył wniosek o przyjęcie na ochotnika do armii komunistycznej, jednak wniosek został odrzucony.
Okupacja Niemiec
Wojnę zastał w więzieniu. Po agresji III Rzeszy został zwolniony i przeniesiony do Warszawy, gdzie brał udział w budowie fortyfikacji obronnych. To właśnie tam znalazł możliwość ucieczki zielonym korytarzem na terytorium okupacji sowieckiej. Trafił do Białegostoku, gdzie został kierownikiem schroniska dla byłych członków Komunistycznej Partii Polski.
Po ataku Niemiec na ZSRR wrócił do rodzinnego miasta Krosno. Tam wstąpił do Polskiej Partii Robotniczej. Ze względu na swą aktywną pozycję został zaproszony do Warszawy, gdzie stanął na czele przedstawicielstwa Komitetu Centralnego PPR.
Już w 1943 roku aktywnie rozwijał ruch komunistyczny w Polsce. Pozyskał także wsparcie Armii Czerwonej, która znajdowała się już na przełomie wojny i planowała atak na kraj. Jednak później linia polityczna Gomułki wzbudziła nieufność w Moskwie. Kierownictwo ZSRR skrytykowało program partyjny Gomułki, zarzucając odejście od linii „jednolitofrontowej”. Wszystko to wynikało z tego, że Władysław Gomułka wysunął hasło budowy Polski Ludowej.
Koniec wojny i praca w rządzie
Po obaleniu reżimu nazistowskiego w Polsce wybrano nowy Sejm. Władysław Gomułka wszedł nie tylko jako poseł, ale także jako członek rządu. W szczególności miał za zadanie odbudowę miast, które po okupacji niemieckiej wróciły do Polski.
Gomułka włożył wiele wysiłku w odbudowę Górnego Śląska. Przyznane były duże fundusze od państwa na odbudowę Wrocławia, Katowic i Ostrawy. Wszystkie te trzy miasta nadały Gomułce tytuł honorowego obywatela.
Władysław Gomułka kontynuował także swoją aktywną działalność w partii. Był przeciwnikiem represji wobec Komunistycznej Partii Jugosławii. Dlatego został mediatorem między Moskwą a Belgradem i nalegał, aby Józef Stalin anulował swój rozkaz.
W 1956 roku Gomułka został wybrany I sekretarzem PZPR. Wtedy Władysław Gomułka rozpoczął negocjacje w sprawie wycofania wojsk radzieckich z terytorium Polski. 18 listopada w Moskwie uzyskał znaczne ustępstwa ze strony radzieckiej.
Już rok później Gomułka zdobył powszechną sympatię społeczeństwa podczas wyborów parlamentarnych. Podczas swojej obecności w Sejmie Władysław Gomułka wraz z zespołem przeprowadzili wiele reform w rolnictwie.
Nie każdemu wszystko pasowało
Władysław Gomułka przeżył dwa zamachy na swoje życie. Jeśli w 1959 roku chcieli zabić Nikitę Chruszczowa, to w 1961 roku ofiarą mógł stać się sam Gomułka. Choć Władysław Gomułka był komunistą, pragnął pełnej niezależności od ZSRR. Polityk uważał, że Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego ma prawo jedynie pomagać w niektórych sprawach Polski, a nie wtrącać się w sprawy wewnętrzne.
Związek Radziecki nie akceptował publicznych wypowiedzi Gomułki. Na spotkaniu z młodzieżą polityk oświadczył, że nie może oficjalnie mówić o zbrodni katyńskiej (uogólniona nazwa zbrodni wojennej, masowych egzekucji obywateli polskich, przeprowadzanych przez władze NKWD na mocy decyzji władz ZSRR zawartej w tajnej uchwale), nie pozostawił jednak wątpliwości, że odpowiedzialność powinna spaść na ZSRR
W 1965 roku ZSRR i PRL podpisały traktat o przyjaźni, wzajemnej pomocy i powojennej współpracy. Gomułka opowiadał się za zapewnieniem przez Związek Radziecki nienaruszalności granicy na Odrze i Nysie Łużyckiej. Można było przypuszczać, że Władysław Gomułka był bardzo dobrym negocjatorem, bo Warszawa zawsze otrzymywała swoje.
Negatywne reakcje społeczeństwa
Będąc na stanowisku I sekretarza Gomułka zauważył pogarszanie się sytuacji gospodarczej kraju. W 1970 roku zaproponował podniesienie cen na produkty mięsne. Natychmiast rozpoczęły się w Polsce protesty społeczne, które zakończyły się bardzo tragicznie.
Władysław Gomułka nakazał siłom porządkowym stłumienie protestów robotników, co zakończyło się śmiercią kilkudziesięciu osób. 20 grudnia 1970 roku Władysław Gomułka był zmuszony zrezygnować ze stanowiska I sekretarza. Później Gomułka oskarżył Leonida Breżniewa o swoje zwolnienie.
Emerytura i śmierć
Gomułka już więcej nigdzie nie pracował. Na emeryturze zaczął pisać pamiętnik, w którym nie bał się opisywać wszystkich procesów państwowych związanych z jego działalnością. W 1974 i 1979 roku został wybrany na członka Związku Bojowników o Wolność i Demokrację.
A w latach 80. dowiedział się, że jest śmiertelnie chory. U Władysława Gomułki zdiagnozowano raka płuc. Polityk zmarł 1 września 1982 roku. Trumna ze zwłokami była wystawiona w Sali Kolumnowej Sejmu. Na ceremonię pożegnalną przybyło wiele osób. Gomułka został pochowany w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. Co ciekawe, w tym samym roku, w listopadzie, zmarł także Leonid Breżniew.