{"id":3445,"date":"2024-06-19T23:07:01","date_gmt":"2024-06-19T21:07:01","guid":{"rendered":"https:\/\/wroclawyes.eu\/?p=3445"},"modified":"2024-06-19T23:07:11","modified_gmt":"2024-06-19T21:07:11","slug":"alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/eternal\/alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami","title":{"rendered":"Alfred von Scholtz: polityk i architekt, kt\u00f3ry po\u0142\u0105czy\u0142 Wroc\u0142aw mostami"},"content":{"rendered":"\n<p>Gdy tylko ludzie zacz\u0119li odkrywa\u0107 bran\u017c\u0119 budowlan\u0105, pojawi\u0142o si\u0119 zapotrzebowanie na architekt\u00f3w. W staro\u017cytno\u015bci g\u0142\u00f3wnymi budowniczymi byli ludzie, kt\u00f3rzy umieli pracowa\u0107 zar\u00f3wno g\u0142ow\u0105, jak i r\u0119kami. Tak w\u0142a\u015bnie scharakteryzowano rzymskiego in\u017cyniera wojskowego Witruwiusza, kt\u00f3ry jest autorem pierwszego zachowanego dzie\u0142a o architekturze. W staro\u017cytnej Grecji s\u0142yn\u0119li ze swoich dzie\u0142 architekci Filon, Hermogenes i Iktinos. To do nich nale\u017c\u0105 pierwsze traktaty o sztuce architektonicznej \u2013 pisze <a href=\"https:\/\/wroclawyes.eu\/\">wroclawyes.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Po raz pierwszy zaw\u00f3d architekta pojawi\u0142 si\u0119 w okresie renesansu we W\u0142oszech. Od tego momentu architekt\u00f3w zacz\u0119to zatrudnia\u0107 do opracowywania wst\u0119pnych projekt\u00f3w. Jednym z obowi\u0105zkowych kryteri\u00f3w rozpatrywania kandydatury by\u0142a umiej\u0119tno\u015b\u0107 rysowania. Arty\u015bci-amatorzy od razu ustawili si\u0119 w kolejce po zaw\u00f3d architekta.<\/p>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie, w okresie renesansu, pojawi\u0142 si\u0119 rysunek techniczny. W Rzymie ka\u017cdy architekt musia\u0142 uko\u0144czy\u0107 specjalne kursy, aby m\u00f3c zobrazowa\u0107 przysz\u0142\u0105 budowl\u0119. Dawa\u0142o to budowniczym mo\u017cliwo\u015b\u0107 dok\u0142adnego odwzorowania projektu. Proces budowy Szpitala Niewini\u0105tek we Florencji nadzorowa\u0142 w\u0142oski architekt Filippo Brunelleschi. By\u0142 to pierwszy budynek w Europie, kt\u00f3ry powsta\u0142 wed\u0142ug projektu stworzonego w technice rysunkowej.<\/p>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie budownictwo osi\u0105gn\u0119\u0142o nowy poziom. Do rysunku architektonicznego dodano wymiary, plan, przekr\u00f3j, rzut prostopad\u0142y. Wszystko to usprawni\u0142o projekt i nada\u0142o mu precyzji podczas budowy. Wszystko to potrafi\u0142 robi\u0107 Brunelleschi, kt\u00f3ry z zawodu by\u0142 jubilerem i nie mia\u0142 nic wsp\u00f3lnego z budownictwem.<\/p>\n\n\n\n<p>Na pocz\u0105tku XIX wieku architekci stan\u0119li przed problemem rozwoju technik budowlanych. Ju\u017c nie wystarczy\u0142o narysowa\u0107 projekt, trzeba by\u0142o to zrobi\u0107 poprawnie, aby budynek si\u0119 nie zawali\u0142. W wielu miastach europejskich zacz\u0119to otwiera\u0107 szko\u0142y in\u017cynierskie, co umo\u017cliwi\u0142o architektom podj\u0119cie studi\u00f3w w ramach dodatkowego przedmiotu do wyboru.<\/p>\n\n\n\n<p>To w\u0142a\u015bnie w XIX wieku do Wroc\u0142awia przyby\u0142 Alfred von Scholtz, kt\u00f3ry swoimi projektami przyczyni\u0142 si\u0119 do rozbudowy miasta.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_76 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a679015be82b\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a679015be82b\"  aria-label=\"Prze\u0142\u0105cznik\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/eternal\/alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami\/#Urodzil_sie_w_Dreznie\" >Urodzi\u0142 si\u0119 w Dre\u017anie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/eternal\/alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami\/#Nowa_praca\" >Nowa praca<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/eternal\/alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami\/#Z_nowym_burmistrzem_weselsze_czasy\" >Z nowym burmistrzem weselsze czasy&nbsp;<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/eternal\/alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami\/#Wielkoskalowe_projekty_miasta\" >Wielkoskalowe projekty miasta<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/eternal\/alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami\/#Praca_po_wojnie\" >Praca po wojnie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/eternal\/alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami\/#Odznaczenia\" >Odznaczenia<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Urodzil_sie_w_Dreznie\"><\/span>Urodzi\u0142 si\u0119 w Dre\u017anie<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Niestety niewiele wiadomo o dzieci\u0144stwie i m\u0142odo\u015bci Alfreda von Scholtza. Urodzi\u0142 si\u0119 9 wrze\u015bnia 1950 roku w Dre\u017anie. Liceum uko\u0144czy\u0142 w swoim rodzinnym mie\u015bcie, jednak nic nie wiadomo o zdobyciu wy\u017cszego wykszta\u0142cenia.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsze do\u015bwiadczenie zawodowe zdobywa\u0142 w Weimarze w 1874 roku. Tam pracowa\u0142 jako in\u017cynier przy budowie linii kolejowej pomi\u0119dzy miastami Weimar i Gera, podczas kt\u00f3rej po\u0142o\u017cono ponad 70 kilometr\u00f3w tor\u00f3w kolejowych.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"289\" height=\"355\" src=\"https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-24.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3446\" srcset=\"https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-24.png 289w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-24-244x300.png 244w\" sizes=\"auto, (max-width: 289px) 100vw, 289px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Po zako\u0144czeniu budowy przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do innego niemieckiego miasta, Chemnitz. Tam pracowa\u0142 nad kilkoma prywatnymi projektami. \u0179r\u00f3d\u0142a historyczne podaj\u0105, \u017ce Alfred von Scholtz nie planowa\u0142 d\u0142ugiego pobytu w Chemnitz, jednak ostatecznie przepracowa\u0142 tam 12 lat. W 1886 roku uda\u0142 si\u0119 po nowe do\u015bwiadczenia do Wroc\u0142awia, gdzie rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 jego kariera zawodowa, kt\u00f3ra przesz\u0142a do historii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Nowa_praca\"><\/span>Nowa praca<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>We Wroc\u0142awiu do 1886 roku inspektorem in\u017cynierii miejskiej by\u0142 Richard Eger. Jego posta\u0107 nie zapad\u0142a mocno w pami\u0119\u0107 mieszka\u0144com ani historykom, kt\u00f3rzy pisz\u0105 o nim bardzo ma\u0142o. Generalnie, wykonywa\u0142 swoj\u0105 prac\u0119 bez wi\u0119kszej inicjatywy, co sta\u0142o si\u0119 przyczyn\u0105 jego zwolnienia.<\/p>\n\n\n\n<p>Tak czy inaczej, Eger zosta\u0142 zwolniony, a na jego miejsce zaproszono Alfreda von Scholtza. Pocz\u0105tkowo kreatywnemu architektowi nudzi\u0142o si\u0119 na tym stanowisku, poniewa\u017c oczekiwano od niego g\u0142\u00f3wnie robienia papierkowej roboty. Nieco p\u00f3\u017aniej zacz\u0105\u0142 proponowa\u0107 swoje projekty w\u0142adzom miasta, kt\u00f3re bra\u0142y je pod uwag\u0119 w dalszych planach.<\/p>\n\n\n\n<p>Ale to wci\u0105\u017c nie by\u0142a jego wymarzona praca. Istniej\u0105 nawet wzmianki, \u017ce Alfred von Scholtz rozwa\u017ca\u0142 zmian\u0119 miejsca pracy, ale do w\u0142adzy doszed\u0142 Georg Bender, kt\u00f3remu uda\u0142o si\u0119 przekona\u0107 Scholtza do pozostania w radzie miasta.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Z_nowym_burmistrzem_weselsze_czasy\"><\/span>Z nowym burmistrzem weselsze czasy&nbsp;<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W 1891 roku burmistrzem Wroc\u0142awia zosta\u0142 Georg Bender. Nowy przyw\u00f3dca miasta natychmiast og\u0142osi\u0142 swoje zamiary wielkiej rozbudowy. W 1893 roku zmar\u0142 Alexander Kaumann, radca budowlany burmistrza ds. in\u017cynierii miejskiej. Alfred von Scholtz natychmiast zg\u0142osi\u0142 zamiar kierowania tym stanowiskiem.<\/p>\n\n\n\n<p>Georg Bender podejmowa\u0142 decyzj\u0119 przez prawie rok. Dopiero w 1894 roku rada miejska wybra\u0142a Scholtza na radnego. Jednocze\u015bnie architekt sta\u0142 na czele Biura Geometrycznego Magistratu (og\u00f3lna nazwa organ\u00f3w pa\u0144stwowego samorz\u0105du mieszcza\u0144skiego i s\u0105d\u00f3w w niekt\u00f3rych krajach Europy).<\/p>\n\n\n\n<p>Bender postawi\u0142 przed Scholtzem wiele zada\u0144. Przede wszystkim konieczne by\u0142o uregulowanie powstawania dzielnic pod zabudow\u0119 nowych rejon\u00f3w miasta. Architektowi zlecono tak\u017ce opracowanie systemu infrastruktury podziemnej (mowa o wodoci\u0105gach i kanalizacji).<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Wielkoskalowe_projekty_miasta\"><\/span>Wielkoskalowe projekty miasta<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W 1897 roku Alfred von Scholtz otrzyma\u0142 zlecenie zaprojektowania budowy portu miejskiego. Co wi\u0119cej, ostatecznie sam architekt kierowa\u0142 procesem budowy. W 1902 roku we Wroc\u0142awiu otwarto port miejski, kt\u00f3ry uznano za jeden z najwi\u0119kszych projekt\u00f3w tamtych czas\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1905 roku rozpocz\u0105\u0142 projektowanie mostu Grunwaldzkiego. Jest to most wisz\u0105cy nad Odr\u0105, kt\u00f3ry po\u0142\u0105czy\u0142 centrum miasta z dzielnicami mieszkaniowymi wschodniego Wroc\u0142awia. Zosta\u0142 wykonany z nitowanej konstrukcji stalowej, a elementy no\u015bne wykonano z ceg\u0142y klinkierowej oblicowanej granitem. Alfred von Scholtz nie do\u017cy\u0142 II wojny \u015bwiatowej, nie widzia\u0142 wi\u0119c, \u017ce most run\u0105\u0142 podczas obl\u0119\u017cenia Wroc\u0142awia i trzeba by\u0142o go odbudowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-25-1024x768.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3449\" srcset=\"https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-25-1024x768.png 1024w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-25-300x225.png 300w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-25-768x576.png 768w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-25-1536x1152.png 1536w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-25-696x522.png 696w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-25-1068x801.png 1068w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-25.png 1600w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>W 1912 roku Georg Bender zrezygnowa\u0142 ze stanowiska burmistrza Wroc\u0142awia. Alfred von Scholtz kontynuowa\u0142 prac\u0119 na swoim stanowisku, ale ju\u017c wtedy Europa sta\u0142a w obliczu I wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n\n\n\n<p>Von Scholtz bardzo bole\u015bnie prze\u017cywa\u0142 czasy I wojny \u015bwiatowej. Wszyscy obawiali si\u0119, \u017ce front mo\u017ce dosi\u0119gn\u0105\u0107 miasta. M\u00f3wili, \u017ce Alfred von Scholtz przygotowywa\u0142 nawet projekt odbudowy Wroc\u0142awia na wypadek, gdyby dotkn\u0119\u0142a go wojna. Powsta\u0142y projekty nowych most\u00f3w i budynk\u00f3w administracyjnych. Na szcz\u0119\u015bcie aktywne starcia militarne omin\u0119\u0142y miasto i uda\u0142o mu si\u0119 unikn\u0105\u0107 powa\u017cnych zniszcze\u0144. A projekty pozosta\u0142y jako pami\u0105tka.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Praca_po_wojnie\"><\/span>Praca po wojnie<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Po wojnie architekt pozosta\u0142 we Wroc\u0142awiu. W 1918 roku zosta\u0142 prezesem Zwi\u0105zku Wy\u017cszych Urz\u0119dnik\u00f3w Technicznych Miast Niemieckich. W samym mie\u015bcie stanowisko radcy zosta\u0142o zlikwidowane, a von Scholtza mianowano kierownikiem wydzia\u0142u urbanistyki przy radzie miejskiej, czyli obj\u0105\u0142 stanowisko g\u0142\u00f3wnego architekta miasta.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"767\" src=\"https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-26-1024x767.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3452\" srcset=\"https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-26-1024x767.png 1024w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-26-300x225.png 300w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-26-768x575.png 768w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-26-1536x1150.png 1536w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-26-696x521.png 696w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-26-1068x800.png 1068w, https:\/\/cdn.wroclawyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/41\/2024\/06\/image-26.png 1600w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Alfred von Scholtz pracowa\u0142 na tym stanowisku a\u017c do przej\u015bcia na emerytur\u0119. W tym okresie kontynuowa\u0142 projektowanie wa\u017cnych dla miasta w\u0119z\u0142\u00f3w komunikacyjnych, g\u0142\u00f3wnie most\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Ju\u017c w latach 20. ubieg\u0142ego wieku von Scholtzowi sta\u0142o si\u0119 trudniej pracowa\u0107. Najpierw zmar\u0142 jego wieloletni przyjaciel i zast\u0119pca dyrektora ds. in\u017cynierii Matthias Wirtz, a radca Max Berg zrezygnowa\u0142 ze swojego stanowiska. 30 wrze\u015bnia 1924 roku ze stanowiska ze wzgl\u0119du na emerytur\u0119 poda\u0142 si\u0119 tak\u017ce Alfred von Scholtz.<\/p>\n\n\n\n<p>Na to stanowisko von Scholtz poleci\u0142 swojego studenta i wieloletniego pracownika G\u00fcnthera Trauera. Kandydatura zosta\u0142a zaakceptowana, a nowy naczelnik przej\u0105\u0142 obowi\u0105zki od swojego nauczyciela.<\/p>\n\n\n\n<p>Alfred von Scholtz pozosta\u0142 we Wroc\u0142awiu. Zmar\u0142 17 marca 1934 roku w mie\u015bcie, kt\u00f3re sta\u0142o si\u0119 jego domem.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Odznaczenia\"><\/span>Odznaczenia<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Wszystkie swoje nagrody Alfred von Scholtz otrzyma\u0142 pracuj\u0105c we Wroc\u0142awiu. W 1904 roku zosta\u0142 odznaczony Orderem Czerwonego Or\u0142a. W 1916 roku otrzyma\u0142 honorowy tytu\u0142 tajnego radcy budowlanego.<\/p>\n\n\n\n<p>Ju\u017c po przej\u015bciu na emerytur\u0119 w\u0142adze miejskie doceni\u0142y jego po\u017cyteczn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 budowlan\u0105 i przyzna\u0142y Alfredowi von Scholtzowi tytu\u0142 honorowego obywatela Wroc\u0142awia. W 1926 roku otrzyma\u0142 doktorat honoris causa Politechniki Wroc\u0142awskiej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gdy tylko ludzie zacz\u0119li odkrywa\u0107 bran\u017c\u0119 budowlan\u0105, pojawi\u0142o si\u0119 zapotrzebowanie na architekt\u00f3w. W staro\u017cytno\u015bci g\u0142\u00f3wnymi budowniczymi byli ludzie, kt\u00f3rzy umieli pracowa\u0107 zar\u00f3wno g\u0142ow\u0105, jak i r\u0119kami. Tak w\u0142a\u015bnie scharakteryzowano rzymskiego in\u017cyniera wojskowego Witruwiusza, kt\u00f3ry jest autorem pierwszego zachowanego dzie\u0142a o architekturze. W staro\u017cytnej Grecji s\u0142yn\u0119li ze swoich dzie\u0142 architekci Filon, Hermogenes i Iktinos. To do [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":301,"featured_media":3166,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[500],"tags":[1392,1399,1394,1396,696,694,880,1400,1398,1393,1397,1395,862,879,681],"moimportance":[101,104],"motype":[494],"moformat":[93],"class_list":{"0":"post-3445","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-pro-polituky","8":"tag-alfred-von-scholtz","9":"tag-alfred-von-scholtz-polityk-i-architekt","10":"tag-architekt-filippo-brunelleschi","11":"tag-georg-bender-3","12":"tag-historia-wojny","13":"tag-historia-wroclawia","14":"tag-historie-politykow","15":"tag-ktory-polaczyl-wroclaw-mostami","16":"tag-nagrody-alfred-von-scholtz","17":"tag-polityk-i-architekt","18":"tag-praca-po-wojnie","19":"tag-wielkoskalowe-projekty-miasta","20":"tag-znani-politycy","21":"tag-zycie-polityczne-we-wroclawiu","22":"tag-zycie-we-wroclawiu","23":"moimportance-golovna-novyna","24":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","25":"motype-eternal","26":"moformat-longrid-korotka"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3445","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/301"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3445"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3445\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3455,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3445\/revisions\/3455"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3166"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3445"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3445"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3445"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3445"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3445"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclawyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3445"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}